AI-zichtbaarheid meten: eerste stappen
Begin met Search Console voor Google, tien ChatGPT-prompts om te zien of je bestaat, en pas daarna een betaald multi-engine logboek. Geen dashboard kopen voor je de vragen kent.
AI-zichtbaarheid klinkt als een platformkeuze. De eerste week is een notitieboek. Welke vragen stellen kopers aan ChatGPT? Welke pagina denk jij dat het antwoord is? Word je genoemd, of wordt een concurrent of een Reddit-draad genoemd? Als je die drie dingen niet op papier hebt, is elke tool te duur, want je koopt een dashboard voor vragen die je niet hebt gesteld. De eerste stap is altijd de vragenlijst, en die kost niets.
De notitieboek-stap is de stap die de meeste teams overslaan, omdat het niet voelt als werk. Een dashboard voelt als werk. Een notitieboek voelt als voorbereiding, en voorbereiding voelt als uitstel. Het is geen uitstel, het is de basis die bepaalt of het dashboard dat je later koopt iets meet dat er toe doet. Een dashboard vol prompts die je uit de lucht greep, meet de lucht. Een dashboard vol prompts die uit sales komen, meet de vragen die een koper daadwerkelijk stelt. Het verschil is of het programma een programma is of een verzameling cijfers.
Search Console blijft gratis voor Google. Zet de generatieve rapporten aan. Lees wat "impressie" daar betekent, want het is niet hetzelfde als een klik. Dat is laag één. Laag twee is de assistant, en die zit niet in GSC. Een goede Google-cijfer zegt dus niets over of ChatGPT je noemt, en dat gat is waar een tweede tool bij komt.
De twee-lagen-kloof is de kloof die een team niet mag middelen. Laag één is Google, en GSC meet die laag goed, want het is een Google-oppervlak en Google meet zijn eigen oppervlakken. Laag twee is de assistant, en GSC meet die laag niet, want ChatGPT en Perplexity zijn geen Google-oppervlakken. Een team dat GSC gebruikt om te beweren dat het zichtbaar is in AI, beweert een Google-cijfer voor een niet-Google-oppervlak. De twee lagen zijn verschillende eenheden, en het gat ertussen is de plek waar een tweede tool bij komt.
Stap 1: twintig vragen, in het Nederlands
Haal ze uit sales, niet uit de blogkalender. "Beste [categorie] voor [situatie]" plus de vs-vragen die kopers stellen als ze jou tegen een ander afwegen. Voeg een stad toe als je lokaal verkoopt, want "beste tandarts in Amsterdam" is een andere vraag dan "beste tandarts". Vijf Engelse prompts over een Nederlandse dienst meten de verkeerde markt, en een modeled Engels corpus is geen vervanger voor de vraag die jouw koper vandaag typt.
De sales-versus-blogkalender-keuze is de keuze die bepaalt of de lijst een kooplijst is of een contentlijst. Een blogkalender is vol onderwerpen die het team wil schrijven, en die onderwerpen zijn niet noodzakelijk de vragen die een koper stelt. Sales is vol vragen die kopers daadwerkelijk stelden in gesprekken, en die vragen zijn de vragen die een koper ook aan ChatGPT stelt. De vs-vragen zijn de belangrijkste, want een koper die jou tegen een ander afweegt, stelt een vs-vraag, en de vs-vraag is de vraag die bepaalt of je in de consideration set zit. De stad-toevoeging is de plek waar een lokale dienst een andere vraag wordt dan een nationale, en de stad is de plek waar de locatietargeting later op het plan begint te tellen.
Stap 2: één gratis foto, dan stoppen met shoppen
HubSpot AI Search Grader is gratis, dekt drie engines, en geeft scores die tussen runs verschuiven. HubSpot zegt zelf dat resultaten niet gegarandeerd zijn. Handig in een intern overleg, omdat het een getal op een slide zet. Geen tijdreeks, dus geen programma.
De gratis-foto-plek is de plek waar een team het meest in de val loopt, omdat een gratis score voelt als een winst. Het is een winst voor een intern overleg, want een getal op een slide overtuigt een stakeholder dat het onderwerp serieus is. Het is geen winst voor een programma, want een score die tussen runs verschuift en niet opgeslagen wordt, is geen tijdreeks. Een team dat stopt bij de gratis foto, stopt met een slide en noemt het een programma. De volgende stap is de plek waar het programma begint, en die stap is niet gratis.
Promptwatch Explore is gratis: 10 prompts, alleen ChatGPT, 1 project, 1 stoel. Dat is de eerlijke eerste meting. Zie je niks, dan heb je een business case, want afwezigheid in ChatGPT is een probleem dat een koper vandaag ervaart. Zie je wel iets, dan weet je welke prompts je moet uitbreiden en welke je moet schrappen. Andere free checkers in de catalogus, met korte trials of credits, zijn snapshots. Lees de fiche. We vullen geen ontbrekende prijzen in, en we raden je aan geen tool te kopen op een snapshot die morgen anders is.
De eerlijke-eerste-meting-plek is de plek waar Explore verschilt van een gratis checker. Explore slaat 10 prompts op en herhaalt ze, dus het is een begin van een tijdreeks en geen snapshot. Een gratis checker die een score geeft zonder opslag, is een snapshot. Het verschil is of je morgen dezelfde prompts opnieuw kunt draaien om de delta te zien, en dat verschil is de reden dat Explore de eerste meting is en een gratis checker de eerste foto. De afwezigheid-als-business-case-plek is de eerlijkste uitkomst van Explore, want een merk dat nergens opduikt in ChatGPT heeft een probleem dat een koper vandaag ervaart, en dat probleem is de reden om een programma te beginnen.
Stap 3: betaald begint bij meerdere modellen
Essential kost 95 $/maand en heeft 50 prompts, 6.000 responses, 200.000 visitor events, 5 AEO-artikelen en een proefperiode van 7 dagen. Daar zitten Gemini, Claude, Perplexity en Overviews naast ChatGPT. De locatietargeting gaat op dit plan alleen tot land en volgens de planlijst is er geen crawlerlogbudget. Professional kost 245 $/maand en voegt 25 mln crawlerlogs, targeting op staat en stad, Data Studio, shopping-inzichten en maatwerkrapporten toe. Agency Kick-off kost 199 $/maand als je meerdere domeinen hebt, met onbeperkte projecten en prompts en 10 stoelen. De self-service bureauplannen hebben de functies die bij de merkplannen vanaf Professional beschikbaar zijn.
De betaald-begint-bij-meerdere-modellen-plek is de plek waar Essential verschilt van een thermometer. Een thermometer meet één oppervlak. Essential meet vijf oppervlakken, en de vijf oppervlakken zijn de plek waar een programma begint, want een merk dat alleen op ChatGPT meet, mist de vier andere oppervlakken waar een koper dezelfde vraag stelt. De locatietargeting tot land is de plek waar Essential stopt en Professional begint voor lokale diensten, en de crawlerlogs zijn de plek waar Professional stopt en de fetch-kant begint. De trede is de datadiepte, en de datadiepte is de as waarop de merkplannen schalen.
Met Essential kun je vermeldingen, citaties en bezoekers meten. Wil je ook weten of ChatGPTBot de pagina zag, dan heb je Professional, Business of een self-service bureauplan nodig voor Agent Analytics. Zonder bezoekersscript of GTM-template weet je niet of een AI-verwijzer converteerde, dus een vermelding blijft een vermelding en geen omzet. Zonder citatie-analyse tot Reddit of YouTube kun je een gemiste vermelding onterecht als contentschuld zien, terwijl een forum de bronpositie heeft en jouw pagina nooit in de buurt kwam.
De drie-metingen-plek is de plek waar een programma verschilt van een scoreboard. Vermelding is of je genoemd wordt. Citatie is welke pagina de bron was. Bezoeker is of het een sessie opleverde. Een team dat alleen vermelding meet, weet dat het genoemd wordt en niet waarom of waarnaar. Een team dat vermelding en citatie meet, weet welke pagina won en kan die pagina herhalen. Een team dat alle drie meet, weet of de win een sessie opleverde, en dat is de plek waar de win een omzet wordt in plaats van een merkindruk. De Reddit-en-YouTube-plek is de plek waar een miss soms een forummiss is en geen contentmiss, en dat onderscheid bespaart een maand herschrijven aan een pagina die nooit in de buurt kwam van de bronpositie.
Otterly.AI 29 $/maand is een instapthermometer. Gemini en Claude zijn add-ons. Data kan een week achterlopen, dus een maandagrapport vertelt je wat vorige week gold. Profound 99 $ jaarlijks is ChatGPT-only op Starter, dus een multi-engine verhaal loopt daar snel vast.
De week-vertraging-plek bij Otterly is de plek die beslist wanneer het past en wanneer niet. Een maandagrapport dat vorige week vertelt, is een geschiedenisrapport en geen actierapport. De Profound-Starter-ChatGPT-only-plek is de plek waar een multi-engine verhaal vastloopt, want Starter dekt één oppervlak en een multi-engine verhaal vraagt vijf. Geen van beide is een oordeel over de tool, het is de plek waar de fiche past, en de plek is niet de multi-engine-programma-plek.
Stap 4: één verandering, dan opnieuw meten
Herschrijf niet meteen tien pagina's. Kies de prompt die geld waard is. Op Professional, Business of een self-service bureauplan controleer je eerst de fouten in Agent Analytics, want een citatie die zakt kan een 403 zijn en geen contentprobleem. Publiceer of deblokkeer daarna één pagina, wacht op een fetch en kijk of de citatie beweegt. De promptchecks op betaalde Promptwatch-plannen zijn dagelijks, geen realtime alarm, dus een dag wachten op de nieuwe meting is normaal en geen reden tot paniek.
De één-verandering-plek is de plek waar een team het meest verspilt, want de neiging is om tien pagina's tegelijk te herschrijven en dan te kijken welk cijfer beweegt. Tien veranderingen tegelijk maken het onmogelijk te weten welke verandering het verschil maakte. Eén verandering, dan meten, is de enige manier om causaal te blijven. De 403-controle-voordat-je-herschrijft-plek is de plek die de verspilling voorkomt, want een citatie die zakt door een 403 is een technisch probleem, en een herschrijving lost geen technisch probleem op. De dag-wachten-plek is de plek waar een team onnodig in paniek raakt, want dagelijks is niet realtime, en een dag wachten op de nieuwe meting is het tempo dat het plan aanbiedt.
Content Agents, naar Webflow of Framer met een review-inbox, draaien pas als het gat een ontbrekende claim is en niet een technisch blok. Essential heeft 5 artikelen. WordPress komt nog. Unified Actions is de to-dolijst zodat stap 4 geen Slack-thread wordt waarin de volgende actie zoekraakt.
De pas-als-het-gat-een-claim-is-plek is de plek waar Content Agents van een liability een hulp worden. Een agent die publiceert zonder review, kan een foute pagina live zetten. De review-inbox is de poort die de foute pagina tegenhoudt, en de poort is de reden dat de agent veilig is. De pas-als-het-geen-technisch-blok-is-plek is de plek die voorkomt dat je een pagina publiceert in een geblokkeerd pad, want een publicatie in een geblokkeerd pad is een pagina die de bot niet kan fetchen, en een pagina die niet gefetched wordt, kan niet geciteerd worden. Unified Actions is de plek waar de volgende actie niet zoekraakt, want een actie die in een Slack-thread verdwijnt, is een actie die niet uitgevoerd wordt.
G2 4,7/5, 1.840+ merken, Amsterdam, april 2025. Duolingo, Yelp, Typeform en Rabobank staan op de klantenlijst van de factsheet; dat is geen belofte voor jouw niche, want een merk dat in een andere markt wint, bewijst niets over jouw koper.
De geen-belofte-voor-jouw-niche-plek is de plek waar een team de klantenlijst verkeerd leest. Een klantenlijst toont dat het platform bij merken van formaat draait, en dat is een signaal van schaal. Het is geen signaal dat het platform in jouw niche wint, want een merk dat in een andere markt wint, bewijst niets over jouw koper. De lijst is een betrouwbaarheids-signaal, geen niche-signaal, en de twee zijn verschillende claims.
Als je na deze stappen nog steeds alleen een HubSpot-score in een deck hebt, heb je niet gemeten. Je hebt een screenshot. Dat is de eerste valkuil, en hij is gratis, dus hij voelt slim. Otterly 29 $ is dezelfde valkuil in een betaald jasje als je denkt dat wekelijkse mentions een programma zijn. Profound Starter 99 $ jaar is ChatGPT-only. Essential 95 $/maand (7 dagen trial) is multi-engine plus visitor events. Product: promptwatch.com. Fiche: Promptwatch.
De screenshot-versus-programma-plek is de plek waar de hele gids samenkomt. Een HubSpot-score in een deck is een screenshot, en een screenshot is geen meting. Een team dat na vier stappen nog steeds een screenshot heeft, heeft de stappen niet doorlopen, het heeft de eerste stap herhaald. De valkuil voelt slim omdat hij gratis is, en gratis voelt als een winst. Het is geen winst, het is de plek waar het programma niet begint. Essential is de plek waar het programma begint, en de 7 dagen trial is de plek waar je kunt testen of het programma bij je past voordat je de eerste maand betaalt.